مهریه عندالمطالبه و عندالاستطاعه

مهریه عندالمطالبه و عندالاستطاعه

مهریه عندالمطالبه و عندالاستطاعه

مهریه یکی از حقوق مالی مهم زنان در شرع اسلام و قانون ایران است. مهریه یا صداق مالی است که در ضمن قرارداد ازدواج، شوهر مکلف به پرداخت آن به زوجه می‌شود. تعیین مهریه در ازدواج موقت از نظر قانونی الزامی است و قانونگذار در مواد ۱۰۸۷ تا ۱۱۰۱ قانون مدنی مقررات مربوط به تعیین مهریه و نحوه پرداخت آن را بیان کرده است.

مهریه به سه نوع مهر المسمی، مهر المثل و مهر المتعه تقسیم می‌شود. آخرین اصلاحات و تغییرات قانونی این امکان را فراهم کرده‌اند که زوجین در خصوص چگونگی پرداخت مهریه با یکدیگر توافق کنند.

دو اصطلاح مهریه “عندالمطالبه” و “عندالاستطاعه” هنگام تعیین مهریه زوجه به کار می‌روند. این دو نوع مهریه متفاوتند و درج هرکدام از آنها در سند ازدواج آثار متفاوتی دارد. مردانی گاهاً به دلیل عدم پرداخت مهریه زندانی می‌شوند که این واقعیت از تفاوت بین مهریه عندالاستطاعه و عندالمطالبه ناشی می‌گردد.

برای آگاهی یافتن از انواع مهریه و شیوه مطالبه مهریه، می‌توانید با یک نفر وکیل مهریه مشاوره حقوقی داشته باشید.

 

مهریه عندالمطالبه

اگر مهریه زوجه به صورت “عندالمطالبه” تعیین شود، هر زمان که زوجه مطالبه کند، شوهر مکلف به پرداخت مهریه به زوجه می‌باشد. این در حالی است که ممکن است در ضمن عقد نکاح، مهریه به صورت “عندالاستطاعه” تعیین شده باشد. در این صورت، زوجه تنها در صورتی می‌تواند مهریه را مطالبه کند که شوهر استطاعت و توان مالی برای پرداخت مهریه را داشته باشد. در قانون مدنی، برای زوجه نسبت به مهریه عندالمطالبه حق حبس پیش‌بینی شده است، به این معنا که زوجه می‌تواند تا زمانی که شوهر مهریه را به او پرداخت نکرده است، از برقراری ارتباط زناشویی با وی خودداری کند.

به دلایل بالا، دریافت مهریه زمانی که توسط مطالبه‌کننده انجام شود، ساده‌تر بوده و زن می‌تواند با مراجعه به مراجع قانونی مهریه خود را از زوج دریافت نماید. همچنین، برای مطالبه مهریه می‌توانید به شورای حل اختلاف یا دادگاه خانواده نیز مراجعه نمایید. چنانچه زوج از پرداخت مهریه خودداری کند، زوجه می‌تواند از مقامات قانونی بازداشت شوهر را تقاضا کند.

با توجه به آنچه گذشت، دریافت مهریه به وسیله طرح دادخواست می‌تواند آسان‌تر باشد. در مواقعی که زن توانایی مالی نداشته باشد، می‌تواند به مراجع صلاحیت‌دار مراجعه کرده و دادخواست مهریه را ثبت کند. همچنین در خصوص تعیین مهریه و نحوه پرداخت آن ممکن است شرط داوری تعیین شود. علاوه بر این، زوجه می‌تواند به شورای حل اختلاف یا دادگاه خانواده مراجعه کند. در صورتی که شوهر از پرداخت مهریه خودداری کند، ممکن است به درخواست زوجه راهی زندان شود.

 

تفاوت‌های مهریه عندالمطالبه و مهریه عندالاستطاعه

تفاوت‌های مهریه عندالمطالبه و مهریه عندالاستطاعه در ازدواج به شکل زیر است:

  1. زمان پرداخت:
    • در مهریه عندالمطالبه، زن می‌تواند هر زمان که بخواهد، حتی فوراً پس از انعقاد عقد نکاح، مهریه را از شوهر خود مطالبه کند.
    • در مهریه عندالاستطاعه، شوهر تنها در زمانی که توان مالی برای پرداخت مهریه را دارد، مکلف به پرداخت مهریه به زوجه می‌شود.
  2. مالکیت مهر:
    • در مهریه عندالمطالبه، مهریه به محض انعقاد عقد نکاح، مالکیت زن می‌شود و او می‌تواند آن را از شوهر خود مطالبه کند.
    • در مهریه عندالاستطاعه، ممکن است مهریه به عنوان یک شرط ضمن عقد توافق شده و مالکیت آن به زن منتقل نشود تا شوهر تا زمانی که توانایی مالی دارد، به پرداخت آن ملزم باشد.
  3. توانایی مالی:
    • در مهریه عندالاستطاعه، شوهر تنها زمانی ملزم به پرداخت مهریه است که توان مالی برای انجام این کار را داشته باشد.
    • در مهریه عندالمطالبه، زن می‌تواند بدون نیاز به توانایی مالی شوهر، هر زمان که بخواهد، مهریه را درخواست کند.

از این تفاوت‌ها ناشی می‌شود که زنان در مهریه عندالمطالبه امکان درخواست مهریه را به راحتی دارند و ممکن است به دلیل عدم پرداخت مهریه، حق حبس را به کار بگیرند. اما در مهریه عندالاستطاعه، مهریه فقط در زمانی که شوهر توانایی مالی دارد، مطالبه می‌شود.

 

مهریه عندالاستطاعه بهتر است یا عندالمطالبه

انتخاب بین مهریه عندالاستطاعه و مهریه عندالمطالبه بستگی به شرایط زندگی زوجین، توافق طرفین و دیگر عوامل می‌گیرد. هر یک از این نوع مهریه دارای ویژگی‌ها و مزایا است که متناسب با نیازها و ترجیحات زوجین می‌تواند مناسب باشد. این تفاوت‌ها را می‌توان به شکل زیر برشمرد:

مهریه عندالاستطاعه: مهریه عندالاستطاعه معمولاً به دلیل احترام به شرایط مالی سخت آقایان انتخاب می‌شود. این نوع مهریه به شوهر امکان می‌دهد تا فقط در زمانی که توانایی مالی دارد، به پرداخت آن بپردازد. این انتخاب می‌تواند فشار مالی را کاهش دهد و شوهر را از تعهدات مالی زیاد در زمانهای دشوار محافظت کند.

مهریه عندالمطالبه: اگر مهریه به صورت عندالمطالبه تعیین شود، زن می‌تواند هر زمان که بخواهد، حتی فوراً پس از انعقاد عقد نکاح، مهریه را از شوهر خود مطالبه کند. این انتخاب به زن امکان مطالبه مهریه بدون نیاز به توان مالی شوهر را می‌دهد و او را در زمانهایی که نیاز به پشتیبانی مالی دارد، حمایت می‌کند.

با توجه به قوانین جدید، زوجین می‌توانند بخشی از مهریه را به صورت عندالمطالبه تعیین کنند و بخش دیگر آن را به صورت عندالاستطاعه انتخاب نمایند. این امکان به آن‌ها این فرصت را می‌دهد که با توجه به شرایط خود و توافقاتشان، یک ترتیب مناسب برای پرداخت مهریه را ایجاد کنند و از مزایای هر دو نوع مهریه بهره‌مند شوند.